ദുബായ്- ഫെബ്രുവരി 28-ന് ഇറാന്റെ തലസ്ഥാനമായ ടെഹ്റാനില്‍ മിസൈലുകള്‍ വര്‍ഷിച്ചുകൊണ്ട് അമേരിക്കയും ഇസ്രായേലും തുടങ്ങിയ സൈനിക നീക്കം ഒരു മാസം പിന്നിടുമ്പോള്‍, ലോകം കണ്ടതില്‍ വച്ച് ഏറ്റവും വലിയ ഊര്‍ജ്ജ പ്രതിസന്ധിക്കാണ് സാക്ഷ്യം വഹിക്കുന്നത്. ഇറാന്റെ ഭരണനേതൃത്വത്തെ പൂര്‍ണ്ണമായും ഇല്ലാതാക്കി രാജ്യം പിടിച്ചെടുക്കാമെന്ന ട്രംപിന്റെയും നെതന്യാഹുവിന്റെയും കണക്കുകൂട്ടലുകള്‍ അസ്ഥാനത്തായിരിക്കുകയാണ്.

ഭരണനേതൃത്വത്തിന്റെ അന്ത്യവും ഇറാന്റെ അതിജീവനവും
യുദ്ധത്തിന്റെ ആദ്യ തരംഗത്തില്‍ തന്നെ ഇറാന്റെ പരമോന്നത നേതാവ് ആയത്തുള്ള അലി ഖാംനഇ, ഐആര്‍ജിസി തലവന്‍, പ്രതിരോധ മന്ത്രി എന്നിവര്‍ കൊല്ലപ്പെട്ടത് ഇറാനെ തളര്‍ത്തുമെന്നാണ് കരുതിയിരുന്നത്. എന്നാല്‍, വ്യക്തികളെക്കാള്‍ വലിയൊരു വ്യവസ്ഥാപിത സംവിധാനമാണ് ഇറാനുള്ളതെന്ന് വരും ദിവസങ്ങള്‍ തെളിയിച്ചു. ഖാംനഇയുടെ മകന്‍ മുജ്തബ ഖാംനഇയെ പുതിയ നേതാവായി പ്രഖ്യാപിച്ചെങ്കിലും അദ്ദേഹം പൊതുവേദിയില്‍ പ്രത്യക്ഷപ്പെടാത്തത് പല ഊഹാപോഹങ്ങള്‍ക്കും ഇടയാക്കിയിട്ടുണ്ട്. എങ്കിലും ഇറാനിയന്‍ സൈന്യം കേന്ദ്രീകൃതമായ ഒരു കമാന്‍ഡ് ഇല്ലാതെ തന്നെ അതിശക്തമായി തിരിച്ചടിക്കുന്നു.

യുദ്ധത്തിന്റെ ആദ്യ ദിനങ്ങളില്‍ ഇറാന്റെ മിനാബിലുള്ള ഒരു പ്രൈമറി സ്‌കൂളിന് നേരെ നടന്ന മിസൈല്‍ ആക്രമണം ലോകത്തെ നടുക്കി. 175 പേര്‍, അതില്‍ ഭൂരിഭാഗവും പെണ്‍കുട്ടികള്‍ കൊല്ലപ്പെട്ട ഈ സംഭവം അമേരിക്കയുടെ 'ലക്ഷ്യത്തിലെ പിഴവ്' ആണെന്ന് പിന്നീട് തെളിഞ്ഞു. ഇത് അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തില്‍ അമേരിക്കയ്ക്കും ഇസ്രായേലിനുമെതിരെ വലിയ ജനവികാരമുണ്ടാക്കി.

യുദ്ധത്തിലെ ഏറ്റവും നിര്‍ണ്ണായക ഘടകം ഹോര്‍മുസ് കടലിടുക്കാണ്. ലോകത്തെ എണ്ണ വിതരണത്തിന്റെ അഞ്ചിലൊന്ന് കടന്നുപോകുന്ന ഈ പാത ഇറാന്‍ പൂര്‍ണ്ണമായും അടച്ചു. കടലിടുക്കില്‍ മൈനുകളും സീ-ഡ്രോണുകളും ഷാഹേദ് വിമാനങ്ങളും വിന്യസിച്ച് ഇറാന്‍ ഇതൊരു 'കോട്ട'യാക്കി മാറ്റിയിരിക്കുകയാണ്.

ഇറാനുമായി അടുത്ത ബന്ധം പുലര്‍ത്തുന്ന ഇന്ത്യയുള്‍പ്പെടെയുള്ള അഞ്ച് രാജ്യങ്ങളുടെ കപ്പലുകള്‍ക്ക് മാത്രമാണ് ഇറാന്‍ സുരക്ഷിത പാത അനുവദിച്ചിരിക്കുന്നത്. മറ്റു രാജ്യങ്ങളുടെ ടാങ്കറുകളില്‍ നിന്ന് വന്‍ തുക (ഏകദേശം 18 കോടി രൂപ വരെ) ഇറാന്‍ ഈടാക്കുന്നതായാണ് റിപ്പോര്‍ട്ടുകള്‍.

എണ്ണവില 40 ശതമാനത്തിലധികം വര്‍ദ്ധിച്ചതോടെ ആഗോള വിപണി തകിടം മറിഞ്ഞു. ഇത് ട്രംപിനെ ചര്‍ച്ചകള്‍ക്ക് നിര്‍ബന്ധിതനാക്കി.

യുദ്ധത്തിന്റെ ആഘാതം ഒറ്റനോട്ടത്തില്‍

ആക്രമണങ്ങള്‍: ആദ്യ 24 മണിക്കൂറില്‍ 1,500 ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങളില്‍ ആക്രമണം.

തിരിച്ചടി: 100 മണിക്കൂറിനുള്ളില്‍ 500 മിസൈലുകളും 2,000 ഡ്രോണുകളും ഇറാന്‍ തൊടുത്തുവിട്ടു.

മരണസംഖ്യ: ഇറാനില്‍ മാത്രം 1,400 സാധാരണക്കാര്‍ ഉള്‍പ്പെടെ 3,300-ലധികം പേര്‍ കൊല്ലപ്പെട്ടു.

ലബനന്‍: ഹിസ്ബുള്ളയുമായുള്ള പോരാട്ടത്തില്‍ 1,200-ലധികം പേര്‍ കൊല്ലപ്പെടുകയും ലക്ഷക്കണക്കിന് ആളുകള്‍ പലായനം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു.

അടുത്തത് എന്ത്? കരയുദ്ധത്തിന്റെ നിഴലില്‍

നിലവില്‍ ഏപ്രില്‍ 6 വരെ ഊര്‍ജ്ജ കേന്ദ്രങ്ങള്‍ ആക്രമിക്കില്ലെന്ന് ട്രംപ് പ്രഖ്യാപിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, പശ്ചാത്തലത്തില്‍ ഒരു കരയുദ്ധത്തിനുള്ള ഒരുക്കങ്ങള്‍ അമേരിക്ക നടത്തുന്നുണ്ട്. ആയിരക്കണക്കിന് സൈനികര്‍ ഇറാനിയന്‍ അതിര്‍ത്തി ലക്ഷ്യമാക്കി നീങ്ങുന്നു. ഇറാന്റെ സാമ്പത്തിക ജീവനാഡിയായ ഖാര്‍ഗ് ഐലന്‍ഡ് പിടിച്ചെടുക്കാനാണ് അമേരിക്കയുടെ നീക്കമെന്ന് സൂചനയുണ്ട്.

യുദ്ധം ഇറാന്‍ വിഭാവനം ചെയ്യുന്നത് പോലെ അവരുടെ നിബന്ധനകളില്‍ അവസാനിക്കുമോ, അതോ അമേരിക്കയുടെ കരയുദ്ധം മേഖലയെ കൂടുതല്‍ ദുരന്തത്തിലേക്ക് നയിക്കുമോ എന്ന് വരും ദിവസങ്ങള്‍ തീരുമാനിക്കും.